کالبدشکافی ساختار قلب و دریچه‌های قلبی انسان
کالبدشکافی تعاملی ساختار داخلی، دریچه‌ها، میوکارد و عروق متصل به همراه قیدهای کنکوری استاد علی کرامت
مفاهیم و ساختار پایه کتاب درسی
قلب انسان تلمبه‌ای ماهیچه‌ای و توخالی در میانه قفسه سینه متمایل به چپ است. ساختار داخلی شامل دو دهلیز در بالا و دو بطن در پایین می‌باشد. خون تیره از بزرگ‌سیاهرگ‌های زبرین و زیرین وارد دهلیز راست شده و از بطن راست به شش‌ها فرستاده می‌شود. خون روشن از سیاهرگ‌های ششی وارد دهلیز چپ شده و از بطن چپ وارد سرخرگ آئورت می‌گردد تا تمام اندام‌های بدن را مشروب سازد.
فهرست نقاط کالبدشکافی (12 بخش)
سرخرگ آئورت و قوس آئورت (Aorta)
بزرگ‌ترین سرخرگ دستگاه گردش خون عمومی بدن. خون روشن و پر از اکسیژن را در انقباض بطنی (سیستول) از بطن چپ دریافت کرده و با فشار بالا به سراسر اندام‌ها ارسال می‌کند. شاخه‌های سرخرگ کرونری (اکلیلی) از قاعده آئورت منشعب شده و بافت ماهیچه‌ای قلب را تغذیه می‌کنند.
بزرگ‌سیاهرگ زبرین (Superior Vena Cava)
سیاهرگی قطور بدون دریچه که خون تیره و کم‌اکسیژن سر، گردن و دست‌ها را جمع‌آوری کرده و وارد دهلیز راست می‌کند.
سرخرگ ششی (Pulmonary Trunk & Arteries)
سرخرگی که از بطن راست منشعب می‌شود و بلافاصله به دو شاخه چپ و راست برای ورود به شش‌ها تقسیم می‌گردد. خون تیره را جهت تبادلات گازی و اکسیژن‌گیری به کیسه‌های حبابکی می‌برد.
سیاهرگ‌های ششی (Pulmonary Veins)
چهار سیاهرگ (دو عدد از هر شش) که خون پر از اکسیژن و روشن تصفیه‌شده در کیسه‌های حبابکی را به دهلیز چپ قلب هدایت می‌کنند.
دهلیز راست (Right Atrium)
حفره فوقانی راست قلب با دیواره ماهیچه‌ای نازک؛ پذیرنده خون تیره از بزرگ‌سیاهرگ‌های زبرین، زیرین و سیاهرگ کرونری (سینوس کرونری). انقباض آن (۰.۱ ثانیه) آخرین قطرات خون را وارد بطن راست می‌کند.
دریچه سه‌لختی (Tricuspid Atrioventricular Valve)
دریچه بافت پوششی چین‌خورده با سه لَت در حد فاصل دهلیز راست و بطن راست. با افزایش فشار داخل بطن در ابتدای سیستول، لَت‌ها به هم فشرده شده و مانع بازگشت خون به دهلیز راست می‌شوند.
بطن راست (Right Ventricle)
حفره پایینی راست قلب با دیواره میوکاردی با ضخامت متوسط. خون تیره را از طریق دریچه سینی ششی به گردش خون کوچک (شش‌ها) پمپاژ می‌کند.
دیواره بین‌بطنی (Interventricular Septum)
دیواره ضخیم و ماهیچه‌ای کامل که بطن راست و چپ را از هم مجزا می‌سازد و از اختلاط خون تیره و روشن جلوگیری به عمل می‌آورد. بخش پایینی دسته تارهای هادی هیس درون این دیواره شاخه‌شاخه می‌شوند.
بطن چپ (Left Ventricle)
قوی‌ترین حفره قلب با قطورترین دیواره ماهیچه‌ای (میوکارد آن حدود ۳ برابر ضخیم‌تر از بطن راست است). خون روشن را با فشاری بالغ بر ۱۲۰ میلی‌متر جیوه به سرخرگ آئورت پمپاژ می‌کند.
دریچه دولختی یا میترال (Bicuspid / Mitral Valve)
تنها دریچه دو لتی قلب انسان که در مرز دهلیز چپ و بطن چپ مستقر است. باز شدن آن در زمان دیاستول بطنی اجازه ورود خون روشن به بطن را می‌دهد و بسته شدن محکم آن در سیستول بطن، از بازگشت خون به دهلیز چپ ممانعت می‌کند.
تارهای وتری و ماهیچه‌های پاپیلاری (Chordae Tendineae)
طناب‌های فیبری بسیار محکم بافتی که لبه‌های لَت‌های دریچه‌های دولختی و سه‌لختی را به ستون‌های ماهیچه‌ای برجسته دیواره بطن‌ها (ماهیچه‌های پاپیلاری) لنگر می‌کنند.
دریچه سینی آئورتی (Aortic Semilunar Valve)
دریچه ۳ لتی شبیه لانه‌کبوتر واقع در منفذ خروجی بطن چپ به آئورت. با فشار خون سیستولی باز شده و در پایان سیستول با پر شدن جیب‌های لانه‌کبوتری بسته می‌شود تا مانع برگشت خون به بطن چپ گردد.
دام‌های تستی و قیدهای کنکوری استاد علی کرامت
قیدهای کنکوری و تله‌های طراحان آزمون: ۱) ضخامت میوکارد بطن چپ همواره حدود ۳ برابر بطن راست است، اما حجم ضربه‌ای (خون پمپ‌شده در هر انقباض) از هر دو بطن کاملاً برابر است. ۲) دریچه‌های قلبی بافت پوششی چین‌خورده‌اند که فاقد ماهیچه‌اند و با تارهای وتری متصل به ماهیچه‌های پاپیلاری مهار می‌شوند. ۳) سرخرگ‌های کرونری مستقیماً از ابتدای آئورت منشعب می‌شوند نه از حفرات دهلیزی.
