ساختار کلروپلاست، گرانوم و غشای تیلاکوئید در فتوسنتز
کالبدشکافی تعاملی ساختار داخلی، دریچه‌ها، میوکارد و عروق متصل به همراه قیدهای کنکوری استاد علی کرامت
مفاهیم و ساختار پایه کتاب درسی
کلروپلاست (سبزینه) اندامک فتوسنتزی گیاهان و جلبک‌هاست که دارای دو غشای بیرونی و درونی و یک سامانه غشایی درونی به نام تیلاکوئید است. تیلاکوئیدها به شکل دسته‌های سکه‌مانند به نام گرانوم روی هم چیده شده‌اند و واکنش‌های وابسته به نور فتوسنتز، زنجیره انتقال الکترون و تولید ATP و NADPH در غشای آن‌ها رخ می‌دهد.
فهرست نقاط کالبدشکافی (5 بخش)
غشاهای دوگانه کلروپلاست (Outer & Inner Membranes)
دو غشای فسفولیپیدی مجزا که کلروپلاست را از سیتوپلاسم سلول گیاهی جدا می‌کنند. غشای درونی نسبت به مولکول‌ها بسیار نفوذناپذیرتر و گزیننده‌تر از غشای بیرونی است.
استروما یا ماده زمینه کلروپلاست (Stroma)
مایع ژلاتینی و غنی از آنزیم‌های متابولیکی درون کلروپلاست. محل وقوع چرخه کالوین (تثبیت کربن‌دی‌اکسید با آنزیم روبیسکو) و ساخت قندهای سه‌کربنه.
گرانوم و قرص‌های تیلاکوئیدی (Granum & Thylakoid Disks)
کیسه‌های غشایی مسطح قرص‌مانند که مانند ستونی از سکه‌ها روی هم انباشته شده‌اند. پیگمان‌های کلروفیل a و b و کاروتنوئیدها درون غشای این ساختارها مستقرند.
فضای درونی تیلاکوئید یا لومن (Thylakoid Lumen)
محیط اسیدی درونی کیسه‌های تیلاکوئید. پروتون‌ها (H+) حاصل از تجزیه آب و فعالیت پمپ‌های سیتوکرومی در این فضا انباشته شده و شیب الکتروشیمیایی پرانرژی ایجاد می‌کنند.
مجموعه آنزیمی ATPساز (ATP Synthase Complex)
موتور مولکولی چرخنده تعبیه‌شده در غشای تیلاکوئید. پروتون‌ها از طریق مجرای آن از لومن تیلاکوئید به سمت استروما سرازیر شده و انرژی آن‌ها صرف اتصال فسفات معدنی به ADP می‌شود.
دام‌های تستی و قیدهای کنکوری استاد علی کرامت
قیدهای کنکوری فصل ۶ زیست دوازدهم: ۱) فضای درونی تیلاکوئید (لومن) دارای بالاترین غلظت پروتون (کمترین pH) در کل سلول گیاهی در هنگام تابش نور است. ۲) تجزیه نوری آب (فوتولیز) منحصراً در سطح درونی غشای تیلاکوئید رخ می‌دهد. ۳) آنزیم سازنده ATP پروتون‌ها را از لومن به سمت استروما خارج می‌کند.
