ساختار مارپیچ دوگانه دنا (DNA) و چنگال همانندسازی
کالبدشکافی تعاملی ساختار داخلی، دریچهها، میوکارد و عروق متصل به همراه قیدهای کنکوری استاد علی کرامت
مفاهیم و ساختار پایه کتاب درسی
دنا (اسید دئوکسیریبونوکلئیک) ماده ژنتیکی حیات است که از دو رشته پلینوکلئوتیدی ناهمسو تشکیل شده است. اسکلت بیرونی از قند دئوکسیریبوز و گروه فسفات تشکیل شده و بازهای آلی در میانه مولکول با پیوندهای هیدروژنی اختصاصی (A با T با دو پیوند، G با C با سه پیوند) جفت میشوند.
فهرست نقاط کالبدشکافی (4 بخش)
ستون قند و فسفات و پیوند فسفودیاستر (Sugar-Phosphate Backbone)
اسکلت ساختاری بیرونی دنا متشکل از قندهای ۵ کربنه دئوکسیریبوز و گروههای فسفات با بار منفی که به طور متناوب با پیوندهای اشتراکی فسفودیاستر به هم متصل شدهاند.
جفت بازهای مکمل و پیوندهای هیدروژنی (Complementary Base Pairs)
جفت شدن اختصاصی بازهای پورین (دو حلقهای شامل آدنین و گوانین) با پیریمیدین (تک حلقهای شامل تیمین و سیتوزین). آدنین با تیمین ۲ پیوند هیدروژنی و گوانین با سیتوزین ۳ پیوند هیدروژنی تشکیل میدهند.
جهتگیری ناهمسو و پادموازی (Antiparallel 5' and 3' Strands)
دو رشته دنا جهتگیری معکوس نسبت به یکدیگر دارند؛ اگر یک رشته از بالا به پایین در جهت '5 به '3 باشد، رشته مکمل آن از بالا به پایین در جهت '3 به '5 امتداد دارد.
آنزیم هلیکاز و چنگال همانندسازی (DNA Helicase & Replication Fork)
آنزیمی با مصرف ATP که دو رشته مارپیچ دنا را با شکستن پیوندهای هیدروژنی بین بازها از هم باز میکند و ناحیهای Y شکل به نام چنگال همانندسازی پدید میآورد.
دامهای تستی و قیدهای کنکوری استاد علی کرامت
قیدهای کنکوری فصل ۱ زیست دوازدهم: ۱) در یک رشته دنا، پیوندهای فسفودیاستر پیوند کووالانسی قوی هستند، در حالی که بین دو رشته روبرو پیوندهای هیدروژنی ضعیف برقرار است. ۲) انتهای ۵ پریم دارای گروه فسفات آزاد و انتهای ۳ پریم دارای قند با گروه هیدروکسیل (-OH) آزاد است. ۳) در هر چرخه دنا، ۱۰ جفت باز آلی جای دارند.